‘De juiste keuzes maken’. Waarom het zo belangrijk is om betrokken te blijven bij je team, juist nu je fysiek op afstand van elkaar bent. Hoe blijf je ‘de juiste keuzes’ maken. Wanneer stress en onzekerheid in het spel zijn en je het zonder je collega’s als ‘moreel anker’ moet doen.

In Partner in beeld spreken we vanuit Qambium: de HRevolutie met Berber Wierstra. Als onderzoeker, adviseur en partner bij Partners in Integriteit ondersteunt zij organisaties op het gebied van integriteit. Haar missie is het versterken van een gezonde organisatiecultuur, waarin integer handelen de standaard is.

Wat betekent de huidige situatie op het gebied van jouw werkveld, integriteit?

“Doordat we elkaar fysiek minder zien, kan de betrokkenheid bij het werk of de organisatie afnemen. Er is minder toezicht en sociale cohesie. Dit vergroot de kansen op niet-integer handelen. Met name als mensen als gevolg van de crisis ook financiële problemen hebben of baanonzekerheid ervaren. Denk dan bijvoorbeeld aan:

  • ‘Kleine’ fraudekwesties, zoals diefstal en verduistering;
  • Verkeerd gebruik’ van bedrijfsmiddelen. Tijd wordt daarbij overigens ook als bedrijfsmiddel gezien. Iedereen zit nu in een andere situatie thuis te werken. De één heeft vier kinderen rondlopen, een ander is alleen. Dit heeft effect op hoe tijd wordt ingevuld. De één zit per dag misschien maar een paar uur achter de computer, de ander stipt van 9 tot 5. Sommige mensen kennen moet je juist afremmen en anderen lopen er helaas de kantjes vanaf en gaan wat anders om met hun ‘nieuwe vrijheid’.
  • Ongewenste omgangsvormen. Iedereen staat nu op een bepaalde manier onder druk. Dit kan leiden tot irritaties omdat mensen een korter lontje hebben.”

We werken nu veel online en op afstand. Brengt dat extra risico’s met zich mee?

“Een andere vorm van een integriteitsissue dat we nu vaker zien, is het lekken van informatie. Communicatie vindt voornamelijk online plaats. Niet iedereen is daar even zorgvuldig in. Soms delen mensen via screenshots ‘per ongeluk’ vertrouwelijke info op sociale media. Ook kan er gebruik worden gemaakt van programma’s die wellicht niet allemaal even veilig zijn. Ook worden er wellicht gegevens gedeeld in het bijzijn van personen die deze informatie eigenlijk niet mogen horen, met privacy-schendingen tot gevolg.”

Is het nu wel de tijd om juist extra energie op integriteit te richten? Bedrijven hebben al genoeg uitdagingen op het moment.

“Mijn advies is: Blijf ook nu acteren op vraagstukken en situaties die te maken hebben met integriteit. Het kan verleidelijk zijn om integriteitskwesties die al speelden, of nu aan het licht komen, te laten lopen. Er zijn nu inderdaad genoeg andere zaken om je mee bezig te houden. Wees je er wel bewust van dat je je dan op een glijdende schaal bevindt: het is belangrijk om te laten zien dat er gehandhaafd wordt op integriteitskwesties, crisis of niet. Laat juist zien dat je (organisatie) normen en waarden altijd gelden, ook in crisistijden.”

Welke tips kun je geven?

“Zorg voor duidelijke werkafspraken. Juist nu veel mensen thuiswerken, is duidelijkheid over wat er verwacht wordt belangrijk. Als deze afspraken niet duidelijk genoeg zijn, dan gaan mensen ‘zwemmen’. Dat kan er toe leiden dat mensen afspraken en regels zelf gaan interpreteren. Dat kan niet alleen zorgen voor irritatie maar mogelijk ook tot integriteitskwesties.

Zorg daarnaast voor voldoende contactmomenten. Als veel medewerkers thuis werken, kan dit leiden tot verminderde betrokkenheid bij de organisatie, maar ook tot verminderde betrokkenheid met andere collega’s. Dit wordt versterkt als medewerkers niet (voldoende) betrokken worden bij bepaalde besluiten. Veel organisaties staan (economisch) onder druk. Snel handelen en besluiten nemen is vaak wat nu gebeurt. Er is dus minder tijd om zaken af te stemmen of een ieder erbij te betrekken. Als medewerkers zich echter minder betrokken gaan voelen bij de organisatie, kan dit een voedingsbodem worden voor integriteitskwesties. Ditzelfde geldt voor (baan)onzekerheid, waarmee veel mensen nu te kampen hebben. Ook dit is een risicofactor voor ongewenst gedrag en integriteitskwesties. Het is dus belangrijk om ruimte te maken voor die angst/onzekerheid onder je mensen en dit bespreekbaar te maken.”

Meer weten?
Dat kan! Berber Wierstra en ik vertellen je er graag meer over!

Stefanie Stam